Podejrzewasz u siebie lub bliskiej osoby zaburzenia oddychania podczas snu? Głośne chrapanie, częste wybudzenia, uczucie zmęczenia po przebudzeniu czy senność w ciągu dnia mogą wskazywać na obturacyjny bezdech senny (OBS). W takiej sytuacji warto przeprowadzić badanie bezdechu sennego jak najszybciej – nieleczone schorzenie jest bowiem groźne. Jak i gdzie to zrobić? Sprawdź.
Jak wygląda badanie bezdechu sennego?
Badanie na bezdech senny sprowadza się do monitorowania parametrów organizmu pacjenta podczas snu. Rejestrowane i analizowane są przede wszystkim:
- przepływ powietrza przez drogi oddechowe,
- ruchy klatki piersiowej i brzucha,
- poziom nasycenia krwi tlenem (saturacja),
- praca serca,
- pozycja ciała podczas snu,
- epizody chrapania.
Na podstawie tych danych lekarz może ocenić liczbę epizodów bezdechu i spłyceń oddechu w ciągu godziny snu (wskaźnik AHI). To właśnie wynik takiego pomiaru pozwala potwierdzić lub wykluczyć OBS.
W zależności od sytuacji klinicznej badanie na bezdech senny może być wykonane na dwa sposoby: w placówce medycznej (np. w szpitalu lub w laboratorium snu) albo w domu pacjenta.
Poligrafia – badanie bezdechu sennego w domu
Badanie poligraficzne to uproszczona procedura analizy zaburzeń oddychania podczas snu. Można ją przeprowadzić w domu pacjenta. Po zgłoszeniu się na poligrafię snu otrzymuje on specjalne urządzenie wraz z instruktażem jego obsługi i umieszczenia na ciele czujników. Sprzęt wystarczy wykorzystać podczas jednej nocy spędzonej we własnym łóżku. Aparat rejestruje najważniejsze parametry oddychania podczas snu.
Dużą zaletą jest fakt, że badanie bezdechu sennego w domu odbywa się w naturalnych warunkach, co często poprawia komfort pacjenta i ułatwia uzyskanie wiarygodnych wyników.
Poligrafia w większości przypadków jest wystarczająca do potwierdzenia lub wykluczenia OBS. Ponadto możesz łatwo przeprowadzić tego typu badanie bezdechu sennego prywatnie – bez oczekiwania i bez wysokich kosztów. Ta metoda sprawdza się, gdy zależy Ci na szybkich wynikach i pozwala niemal od razu podjąć skuteczne leczenie.
Jak wygląda badanie na bezdech senny w domu?
Badanie na bezdech senny w domu przebiega bardzo prosto i komfortowo.
- Pacjent otrzymuje urządzenie do badania oraz instruktaż jego obsługi.
- Wieczorem zakłada czujniki zgodnie ze wskazówkami.
- Urządzenie rejestruje parametry podczas snu.
- Następnego dnia trzeba zwrócić aparat do placówki diagnostycznej.
- Lekarz analizuje zapis i przygotowuje opis badania.
Dzięki temu poligrafia jest szybkim i wygodnym sposobem diagnostyki, szczególnie w przypadku typowych objawów obturacyjnego bezdechu sennego.
Dowiedz się więcej: Na czym polega i jak przebiega poligraficzne badanie snu?
Polisomnografia – pełne badanie bezdechu sennego w szpitalu
Polisomnografia jest najdokładniejszą metodą diagnozowania bezdechu. Pozwala wykryć jego różne odmiany – nie tylko obturacyjny bezdech senny, ale też centralny bezdech senny czy przypadki mieszane. To kompleksowe badanie bezdechu sennego przeprowadzane w szpitalu lub w specjalistycznym laboratorium snu.
Jak wygląda badanie bezdechu sennego w szpitalu?
Badanie bezdechu sennego w szpitalu wymaga spędzenia jednej nocy na oddziale. Podczas snu jego parametry są monitorowane przez różne czujniki i urządzenia. Rejestrują one przede wszystkim:
- aktywność mózgu (EEG),
- ruchy gałek ocznych (EOG),
- napięcie mięśni (EMG),
- pracę serca,
- przepływ powietrza,
- ruchy oddechowe,
- poziom tlenu we krwi,
- chrapanie i pozycję ciała.
Tak dokładne analizy pozwalają na dogłębną ocenę pracy organizmu pacjenta podczas snu.
Kiedy wykonuje się polisomnografię?
Lekarz może zalecić polisomnografię, gdy:
- objawy są nietypowe,
- podejrzewa się inne zaburzenia snu,
- wcześniejsze badanie poligraficzne nie dało jednoznacznego wyniku,
- występują choroby współistniejące.
W rzeczywistości badanie bezdechu sennego w szpitalu jest potrzebne dość rzadko. W większości przypadków diagnoza jest możliwa już po poligrafii przeprowadzonej w warunkach domowych.
Badanie bezdechu sennego na NFZ czy prywatnie?
Badanie bezdechu sennego na NFZ jest możliwe. W tym przypadku musisz jednak najpierw uzyskać skierowanie od lekarza specjalisty, najczęściej pulmonologa lub laryngologa. Trzeba jednak wziąć pod uwagę pewne problemy z dostępnością badania bezdechu sennego na NFZ – terminy bywają dość odległe. Czas oczekiwania może wynosić kilka miesięcy. Z tego powodu część pacjentów decyduje się na badanie bezdechu sennego prywatnie – to pozwala na znaczne szybsze uzyskanie diagnozy.
Ile kosztuje badanie bezdechu sennego? Cena zależy od rodzaju badania i placówki medycznej. Badanie poligrafem w domu wraz ze szczegółowym opisem i interpretacją lekarza może kosztować ok. 300-400 zł.
Przeczytaj również: Aparat CPAP z refundacją – aktualne zasady NFZ i inne możliwości dofinansowania
Dlaczego warto wykonać badanie bezdechu sennego?
Obturacyjny bezdech senny powoduje liczne epizody zatrzymania oddechu w nocy. Powoduje to spadek poziomu tlenu we krwi oraz mikrowybudzenia, które sprawiają, że rano wstajesz niewyspany, mimo odpowiedniej liczby godzin snu. Zmęczenie to jednak tylko drobna niedogodność przy innych zagrożeniach, które towarzyszą temu schorzeniu. OBS może powodować powikłania, takie jak:
- nadciśnienie tętnicze,
- zaburzenia rytmu serca,
- zwiększone ryzyko zawału serca lub udaru,
- problemy z koncentracją i związane z tym większe ryzyko wypadków.
Jeśli pojawiają się objawy sugerujące obturacyjny bezdech senny, warto to sprawdzić jak najszybciej. Dzięki temu można wdrożyć skuteczne leczenie i wyraźnie poprawić jakość życia oraz zredukować ryzyko powikłań.
Badanie bezdechu sennego w domu czy w szpitalu: podsumowanie
Skuteczne badanie bezdechu sennego możesz przeprowadzić zarówno w domu, jak i w szpitalu. Metoda szpitalna (polisomnografia) jest dokładniejsza, ale tak szczegółowa procedura zwykle nie jest konieczna. W wielu przypadkach wystarczy poligrafia przeprowadzana w domu. Przy wyborze należy kierować się przede wszystkim zaleceniami lekarza – jeżeli podejrzewa on bardziej skomplikowaną formę bezdechu, może zalecić polisomnografię. Ważne, aby nie zwlekać z diagnostyką, ponieważ wdrożenie odpowiedniego leczenia pozwala w krótkim czasie znacząco poprawić samopoczucie i zredukować ryzyko groźnych komplikacji zaburzeń oddechowych podczas snu.
Ważne: decyzja o wyborze miejsca i formy badania na bezdech senny powinna zawsze należeć do lekarza prowadzącego. Informacje zawarte w powyższym tekście są jedynie drogowskazem, który ma pomóc Ci zrozumieć różnice między dostępnymi metodami diagnostycznymi. Przed zakupem aparatu CPAP lub akcesoriów wspomagających terapię, upewnij się, że posiadasz aktualną diagnozę i zalecenia specjalisty.
